MBTI, 16Personalities, Enneagram, DISC, kiểu A – B: nguồn gốc và mức độ khoa học.
MBTI & các hệ phân loại
MBTI là bảng hỏi tự khai chia người thành 16 nhóm theo bốn cặp chữ cái, do Katharine Briggs và Isabel Myers xây dựng dựa trên lý thuyết các kiểu tâm lý của Jung
MBTI & các hệ phân loại
MBTI đo được bốn chiều tính cách có thật, tương ứng nét Big Five, nhưng chia đôi thang liên tục, làm lại dễ đổi nhóm và thiếu chiều bất ổn cảm xúc nên bị phê bì
MBTI & các hệ phân loại
MBTI ra đời từ hai mẹ con Katharine Briggs và Isabel Myers: mẹ nghiên cứu Jung từ thập niên 1920, con soạn bảng hỏi từ khoảng 1943 giữa Thế chiến thứ hai.
MBTI & các hệ phân loại
Làm lại MBTI ra nhóm khác là chuyện thường: phần đông người có điểm sát vạch giữa, MBTI cắt đôi đúng chỗ đó nên chỉ dao động nhẹ cũng làm đổi chữ cái.
MBTI & các hệ phân loại
16Personalities không phải MBTI: trang do NERIS Analytics làm, mượn mã bốn chữ nhưng bảng hỏi, cách tính khác, thêm chữ A hoặc T gần với nét bất ổn cảm xúc.
MBTI & các hệ phân loại
Enneagram chia người thành chín kiểu theo nỗi sợ và mong muốn cốt lõi. Biểu tượng có từ Gurdjieff, chín kiểu do Ichazo và Naranjo phát triển, ít được kiểm chứng
MBTI & các hệ phân loại
DISC chia hành vi thành bốn phong cách: chủ động, ảnh hưởng, ổn định, chuẩn mực. Ý tưởng từ William Marston năm 1928, các bảng hỏi ngày nay do nhiều công ty làm
MBTI & các hệ phân loại
MBTI xếp người vào 16 nhóm, Big Five cho điểm trên năm thang liên tục. Bốn cặp MBTI ứng với bốn nét Big Five, nhưng MBTI thiếu nét bất ổn cảm xúc và ít bằng chứ
MBTI & các hệ phân loại
MBTI phổ biến vì dễ nhớ, dễ chia sẻ, không nhóm nào bị chê, cho cảm giác được hiểu và được doanh nghiệp, mạng xã hội nâng đỡ, dù độ chính xác bị phê bình.
MBTI & các hệ phân loại
Kiểu A và kiểu B ra đời từ nghiên cứu tim mạch của Friedman và Rosenman thập niên 1950. Kết quả về sau không nhất quán, sự thù địch mới là thành phần đáng chú ý
